Küresel buğday piyasalarında eylül ayında yaşanan fiyat artışları, Karadeniz’de artan diplomatik temasların ardından yerini sert düşüşe bıraktı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanlık Özel Temsilcisi Steve Witkoff arasında gerçekleştirilen görüşmelerin ardından Karadeniz rotasının yeniden açılabileceğine yönelik beklentiler güçlendi. Bu gelişmelerin etkisiyle Şikago borsasında buğday fiyatları yüzde 3 geriledi.
Temmuz 2026’da başlayan sevkiyat kısıtlamaları nedeniyle yükselişe geçen buğday fiyatları, Ağustos 2023’ten bu yana en yüksek seviyesini görmüştü. Ancak ekim ayının son çeyreği itibarıyla fiyatlar, eylül başındaki zirvesine kıyasla yüzde 21 geriledi. Küresel arzın artabileceğine yönelik güçlü beklentiler, yatırımcıların satışa yönelmesinde etkili oldu.
Öte yandan ABD Tarım Bakanlığı (USDA), Rusya’nın 2026/27 sezonuna ilişkin buğday ihracat tahminini 3 milyon ton azaltarak 40 milyon tona düşürdü. Küresel piyasalarda fiyatlar aşağı yönlü hareket ederken, Rusya’nın ihracat tahminindeki bu düşüş de buğday piyasasındaki arz beklentileri açısından dikkat çeken gelişmeler arasında yer aldı.
Rusya İç Piyasasında Fiyatlar Yükseliyor
Küresel piyasalarda buğday fiyatları gerilerken Rusya iç piyasasında farklı bir tablo ortaya çıkıyor. Karadeniz’deki sevkiyat kısıtlamaları nedeniyle tedarik zincirinin Baltık limanlarına yönelmesi, lojistik maliyetlerini artırıyor. Artan maliyetler ve sevkiyat sürecinde yaşanan aksaklıklar, Rusya’daki buğday piyasasını da doğrudan etkiliyor.
Uzmanlar, Rus çiftçilerinin mevcut fiyatları yetersiz bulmaları nedeniyle ürünlerini ellerinde tutmayı tercih ettiklerini belirtiyor. Çiftçilerin satışlarını ertelemesiyle iç piyasada arzın daraldığı, bunun da fiyatların yükselmeye devam etmesine yol açtığı ifade ediliyor.
Böylece küresel piyasalarda arzın artabileceği beklentisi fiyatları aşağı çekerken, Rusya’da lojistik sorunlar ve üreticilerin satış tercihleri iç piyasadaki fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.
Buğday Fiyatlarının Geleceğini Karadeniz Belirleyecek
Önümüzdeki dönemde küresel buğday piyasalarının yönünü belirleyecek başlıca unsurlar arasında Karadeniz limanlarındaki sevkiyatların seyri ve lojistik maliyetleri öne çıkıyor. Karadeniz rotasının yeniden açılabileceğine ilişkin beklentilerin güçlenmesi, küresel arzın artacağı düşüncesini destekleyerek fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturuyor.
Buna karşılık sevkiyat kısıtlamalarının devam etmesi ve lojistik maliyetlerinin yüksek seyretmesi, özellikle Rusya iç piyasasında arz ve fiyat dengesi üzerinde etkili olmayı sürdürebilir. Küresel piyasalardaki düşüş ile Rusya’daki fiyat artışının önümüzdeki süreçte nasıl şekilleneceği, sevkiyat koşullarına ve arz beklentilerindeki değişime bağlı olacak.
